Çarşamba, 17 Şubat 2021 13:25

DENYING THE ANTECEDENT – KOŞULUN REDDİ - MODUS TOLLENS

Yazan
Öğeyi Oyla
(1 Oyla)

 

1)  “Çalışsaydın başarılı olurdun.”

 

2)  “İyi fikir olsaydı tutardı.”

 

Yukarıdaki ifadeler tanıdık geliyor mu ? Size mi söylendi ? Yoksa siz bir başkası için mi kullandınız ? Ya da özeleştiri yaparken kendinizle ilgili ulaştığınız yargılar mı bunlar?

 

Koşulun reddi çok sık karşılaşılan safsatalardan bir tanesi. Yukarıdaki şekillerle söylendiğinde, bunun neresi safsata diye düşünebilirsiniz. Daha formal argüman hallerine bakalım.

 

1)  Eğer çalışırsan başarılı olursun. Başarılı olamadın o zaman çalışmadın.

 

2)  Eğer iyi bir fikir ise tutar. Tutmadı o zaman iyi fikir değil.

 

Sonucun gerçekleşmesi için, argümanda belirtilen koşul dışında en az bir farklı koşulun bulunması, devamındaki çıkarımı geçersiz kılar.

 

Yani başarısız olmanın veya fikrin tutmamasının koşullarda belirtilenden farklı sebepleri olabilir.

 

Argümanda belirtilen koşulun gerçekleşmediğine ve bunun doğrudan sonuçla ilişkisi olduğuna yönelik kanıt ortaya koyulmadan varılacak yargı geçersizdir.

 

Eleştirel düşünme konusunda en kolay mesafe alınacak ve hayatınıza katkı sağlayacak safsatalardan biridir.

  

Safsataya birkaç farklı örnek daha.

 

Bütün arkadaşlarımın çocukları davranış bozukluğu sergiliyor. Psikologlar bunun aşırı zekadan kaynaklandığını söylüyormuş. Benim çocuğun davranış bozukluğu göstermiyor, o zaman aşırı zeki değil.

 

Başarılı insanlar bu 7 özelliği sergiliyormuş. Ben sergilemiyorum o zaman başarılı değilim.

 

Zeki insanlar anti sosyal ve depresif oluyormuş. Ben depresif değilim ve sosyal biriyim. O zaman zeki değilim.

Okunma 1171 defa Son Düzenlenme Cuma, 05 Mart 2021 17:00